Type de document : Research Paper
Auteurs
1 MaÎtre assistante, Département de Langue et Littérature françaises, Faculté des Lettres et des Sciences humaines, Université Shahid Chamran d’Ahvaz
2 اتوبان گلستان، دانشگاه شهید چمران اهواز ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی ، گروه فرانسه
3 دانشجوی کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فرانسه، دانشگاه شهید چمران اهواز
Résumé
Cet article propose une analyse approfondie du rôle de Paris dans le roman Dora Bruder de Patrick Modiano. Loin d'être un simple décor passif, la ville y est envisagée comme une véritable instance narrative qui oriente le récit et structure la mémoire. En croisant la narratologie de Gérard Genette avec la sémiotique urbaine, l'étude démontre comment la topographie parisienne — ses rues, ses adresses et ses vides — devient le moteur d'une quête identitaire fragmentée.
L’analyse explore d’abord la « cartographie narrative » où le déplacement physique du narrateur déclenche la réactivation du passé et des analepses temporelles. Elle examine ensuite la personnification de la ville à travers une esthétique du silence et de l'absence, montrant comment les lieux agissent comme des témoins actifs des traumatismes de l'Occupation. Enfin, l'article étudie le concept de ville-palimpseste, soulignant comment l’identité de la disparue se reconstruit à travers les strates mémorielles de l’espace urbain. En conclusion, cette recherche montre que dans l’esthétique modianesque, la ville conserve les traces fragiles que l’histoire officielle tend à effacer. Paris devient ainsi le réceptacle d’une mémoire collective vibrante, transformant l’errance du narrateur en un acte de résistance contre l’oubli et l’amnésie architecturale moderne.
Mots clés
Sujets principaux
Titre d’article [Persian]
پاریس بهمثابه کنشگر روایی در دورا برودر پاتریک مودیانو: کارتوگرافی روایی و زیباییشناسی غیاب
Auteurs [Persian]
- حدیثه السادات موسوی 1
- مسعود نذری دوست 2
- ناهید شجاعی 3
1 استادیار، گروه زبان و ادبیات فرانسه، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید چمران اهواز، ایران
2 اتوبان گلستان، دانشگاه شهید چمران اهواز ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی ، گروه فرانسه ،
3 دانشجوی کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فرانسه، دانشگاه شهید چمران اهواز
Résumé [Persian]
این مقاله به بررسی نقش شهر پاریس در رمان دورا برودر نوشتۀ پاتریک مودیانو میپردازد و نشان میدهد که شهر در این اثر صرفاً یک پسزمینه مکانی نیست، بلکه بهمثابه کنشگری روایی و عنصری ساختاردهنده در روایت عمل میکند. پژوهش حاضر با بهرهگیری از رویکرد روایتشناسی و نشانهشناسی شهری، نشان میدهد که چگونه حرکت راوی در پاریس، ذکر دقیق خیابانها و آدرسها و نوعی کارتوگرافی روایی، به بازسازی روایت و پیوند دادن گذشته با زمان حال کمک میکند. تحلیل متن آشکار میسازد که پاریس در این رمان کارکردی دوگانه دارد: از یکسو راهنمای جستوجوی راوی برای یافتن ردّی از دورا است و از سوی دیگر، با سکوت، خلأ و فضاهای تهی خود نوعی زیباییشناسی غیاب را شکل میدهد. همچنین مفاهیمی مانند دلبستگی مکانی (توپوفیلی)، سکوت شهری و «بتن فراموشی» بیانگر آناند که پاریس در روایت مودیانو به شخصیتی مستقل تبدیل میشود که همزمان خاطره و فراموشی را در خود جای میدهد. در نهایت، این پژوهش نتیجه میگیرد که پاریس در دورا برودر نه فقط محل وقوع رخدادها، بلکه سازوکاری برای تولید معنا و بازنمایی فقدان است و نقش تعیینکنندهای در شکلگیری روایت دارد.
Mots clés [Persian]
- پاتریک مودیانو
- پاریس
- دلبستگی مکانی
- غیاب
- نشانهشناسی شهری
)